De Europese AI-wet trad in werking op 2 februari 2025. Weet jij al wat hij precies inhoudt voor jouw bedrijf en waarmee je dus voortaan rekening houdt? We zetten het op een rijtje. Waarom de wetgeving er is, wie zich eraan moet houden en wat jij als retailer moet doen, lees je hier.
We gebruiken vandaag haast allemaal ChatGPT, Gemini en CoPilot om informatie te vergaren of samen te vatten, om teksten op te stellen of te verbeteren, om illustraties te creëren. Doorgaans is het gebruik van zulke AI-tools onschuldig, maar niet altijd. De grootste risico’s gaan gepaard met het feit dat het vaak niet mogelijk is om te achterhalen waarom een AI-systeem een beslissing of voorspelling maakt. Dat maakt het moeilijk om te beoordelen of iemand wordt benadeeld, denk dan aan aanwervingen bijvoorbeeld. De Europese AI-wet moet ervoor zorgen dat we kunnen vertrouwen op wat AI te bieden heeft. De wet trad in werking op 1 augustus 2024 en zal op 2 augustus 2026 volledig van toepassing zijn. Toch zijn sinds 2 februari 2025 al bepaalde toepassingen verboden en wordt sindsdien voldoende AI-kennis binnen organisaties vereist.
Verboden toepassingen
De AI-wet onderscheidt specifieke AI-toepassingen die een duidelijke bedreiging kunnen betekenen voor de veiligheid, het levensonderhoud en de rechten van mensen.
- Manipulatieve of misleidende ai-systemen: systemen die gebruikmaken van de kwetsbaarheden van mensen, zoals leeftijd of handicap, om hen te beïnvloeden
- Ai-systemen die kwetsbare groepen uitbuiten: toepassingen die specifiek zijn ontworpen om kwetsbare groepen te manipuleren of uit te buiten
- Social scoring: systemen die individuen beoordelen op basis van hun sociale gedrag of persoonlijke kenmerken
- Realtime biometrische identificatie in openbare ruimtes: het gebruik van AI voor realtime-gezichtsherkenning in openbare ruimtes, behalve in specifieke gevallen zoals opsporing van vermiste personen of het voorkomen van ernstige bedreigingen
- Emotieherkenning op de werkplek en in het onderwijs: het inzetten van ai om emoties te detecteren in arbeids- of onderwijssituaties
Verplichte kennis en geletterdheid
Dit klinkt nog ‘ver van ons bed’ voor de meubel- en interieursector. Maar toch. Zet je binnen jouw onderneming geoorloofde AI-systemen in, dan nog moet je nu ook voldoende kennis hierover in huis hebben. Je medewerkers moeten zich bewust zijn van de mogelijkheden, de risico’s en eventuele schade bij de inzet van AI. Chatbots die de klantenreis op je website vergemakkelijken, kunnen alsnog voor misverstanden zorgen. Daar moeten zowel jij als je medewerkers zich van bewust zijn. Of wanneer een marketeer louter op ChatGPT leunt voor het opstellen van newsletters, zit daar het gevaar dat hij met verouderde bronnen en data aan de slag is. Het vereiste kennisniveau van je medewerkers is afhankelijk van de functie van de medewerker binnen je bedrijf. Een office manager die ChatGPT gebruikt bij het opstellen van e-mails en offertes heeft genoeg aan basiskennis. Dat is niet zo voor een hr-medewerker die kandidaten beoordeelt. Deze medewerker moet beseffen dat AI-systemen vooroordelen kunnen bevatten of essentiële info kunnen negeren.
In de praktijk?
Het is aan de werkgever om ervoor te zorgen dat elke medewerker volgens zijn takenpakket voldoende AI-kennis heeft. De AI-wet zelf geeft echter geen verdere instructies om die verplichting in te vullen. De eerste stap is wellicht het in kaart brengen van het interne kennisniveau over AI. Een volgende is het uitwerken van een beleid. En goede begeleiding door een consultant kan daarbij helpen, maar is niet heiligmakend. “Vaak laten organisaties hun AI-geletterdheid alleen door specialisten verankeren, zoals datascientists”, duidt Casper Rutjes, cto van data- en ai-consultant ADC in Computable.be. “Maar omdat steeds meer werknemers AI gebruiken, is het cruciaal dat zij ook weten hoe ze het effectief gebruiken en wat de risico’s zijn. Het opbouwen van AI-geletterdheid is niet langer optioneel, het is noodzakelijk om compliant en relevant te blijven.”
Gevolgen?
Op het vlak van verboden toepassingen voorziet de AI-wet zware geldboetes (vanaf 2 augustus 2025). Op het vlak van AI-geletterdheid wordt de uitwerking van toezicht en sancties door de Belgische wetgever verwacht in de komende maanden.
Ook Interieur Unie en Meubihome zetten volop in op kennis en helpen je graag waar het kan. Tijdens ons Meubelcongres hebben we telkens interessante sprekers en in de print uitgave van Meubihome lees je de nieuwe learnings op vlak van AI-toepassingen. Heb jij specifieke vragen of noden? Laat het ons weten! info@meubihome.be
Foto: Google Deepmind
